Bönnsch (Shprooch)

Us de Wikipedia

Disambginv.svg  Hee kütt nur ejne Senn, ävver Bönnsch kann mieh bedügge. Luuer donoh op dä Sigk → Bönnsch (Watt ėßß datt?)
Hee dė Sigk iere Dijaläk weßße mer nit
(mieh Sigge, wo mer der Dijaläk nit rääsch weßße)
unn jeshrivve wii_mer_t_shprish
(mieh Sigge jeshrivve wii_mer_t_shprish)


Bönnsch es die Sprooch die rond öm Bounn jesprooche wierd.

Bönnsch es wat de Bunna un de Lückcher dromarüm shwaad. Dat eß_en deel von da Ripoarėsche Shprooche Famillisch. Et_eß noh mit dem Kölsch verwandt. Ävva nit jleesch. Da Bunna shprich mieh su_ne Singsang, un hät_eene bissje aandere Wortshatz als_de Kölsche.

Et es_e_ne Dialäck vom Ripuarisch, dat zo dä meddelfränkische Sprooche jehüürt. Em Jejensatz zöm Kölsch, klingk et jätt wejscher un veliert am Engk miestens et "r".

Bönnsch wierd am Rhing unjefähr bis Andenaach jesprooche un jeht bei Kowelenz en_et rhein-hessische öwe.

Dä Affshnidd_es_op Bönnsch
(Sigge met Affshnėdte op Bönnsch)
unn jeshrivve wii_mer_t_shprish
(Anndere Sigge met so_n Affshnėtte)

[Ändere] Wichtije Ungerschied zom Kölsch

Och wenn et zimmlich ähnlich klingk, jitt et em Bönnsch kleene Ungerschied zom Kölsch.


Dat kölsche Woord "dun" (maache) heeß em Bönnsch "don" un wierd och anders jebeuch (konjugiert):

Kölsch: dun
'sh_dun
do deis
hä, se, et deit
m'r dun
ehr deit
se dun

Bönnsch: don / saare
ich don; ich saare
du deeß; du sääß
hä, se oder it, et deet; hä, se, et säät
me don; me saare
üe doot; üe saat
se don; se saare

Die Laute O un U sen vom Kölsch äwe kaum ze ungerscheide.

Wer dat he wigge schriewe will, kann dat jään don, et sitt nämlich noch e bissje mau uss.

Wat och wischtisch es, dat me bim Bönnsch die Endunge -e und -er jlisch ussprisch. Zom Beispill heesch et bei de Kölsche "unger" un bei de Bönnsche "unge". Doför dä Witz: "Kennß_te en woot ohne R? Bonne Männe-Jesang-Ve-eijn."

[Ändere] Luur ooch

[Ändere] Bööscher


Dä Artikel iss noh koot. Äwwä eä könnt bald_enz länger sinn, wenn do mithilfs.
Jlich aanpakke? Dann loß jonn! 

Metmaacher Werkzüch
En ander Sproche